herbata
Kontakt
  herbata Rodzaje herbatWarto wiedziećWłaściwości zdrowotnePrzepisy Ciekawostki herbata  
przepisy na herbate

Parzenie herbaty

Woda

Do przygotowania dobrej, aromatycznej i smacznej herbaty najlepsza jest woda miękka o bardzo małej zawartości wapnia. Niestety w Polsce bardzo często z kranów leci twarda woda o dużej zawartości fluoru i chloru, który jest wrogiem dobrej herbaty. Najlepiej używać wody mineralnej, niegazowanej, niskowęglanowej. Pamiętajmy, że woda stanowi bardzo ważny składnik przygotowania herbaty, któremu należy poświęcić dużo uwagi. Herbata jest bardzo wrażliwa na wszelkie zanieczyszczenia zawarte w wodzie. Dobrym rozwiązaniem może okazać się też stosowanie domowych filtrów zaopatrzonych w wymienniki jonowe i węgiel aktywowany do usuwania wapnia i chloru oraz ołowiu i miedzi. Jeśli nie mamy możliwości użycia wody dobrej jakości musimy zwracać uwagę na herbatę którą podajemy. W takim przypadku polecane są herbaty cejlońskie które w mniejszym stopniu zmieniają smak pod wpływem "złej" wody.
Do przygotowania herbaty nie nadaje się woda destylowana, gdyż jest wyjałowiona i w dużym stopniu pozbawiona tlenu.

Gotowanie wody

Aby wydobyć pełnię smaku i aromatu z herbaty należy nauczyć się gotować wodę do tzw. "białego wrzenia". W żadnym wypadku nie wolno przegotować wody przeznaczonej do zaparzania herbaty.
Proces wrzenia wody jest dość złożony i składa się z trzech etapów. Pierwsze stadium rozpoczyna się odrywaniem pęcherzyków powietrza od dna i ścian czajnika - zaczynają się one pojawiać na powierzchni wody. W drugim stadium wrzenia pęcherzyki te masowo unoszą się ku górze powodując lekkie zmętnienie, a nawet zbielenie wody. ten właśnie etap nazywamy "białym wrzeniem" - etap ten trwa bardzo krótko i szybko przechodzi w trzecie stadium - wrzenie intensywne i burzliwe.
Przegotowana woda znacznie pogarsza jakość herbaty. Pozbawiona dużej ilości tlenu woda dodaje naparowi twardości, zubaża go i powoduje prawie całkowite ulotnienie się aromatu herbaty. Natomiast woda niedogotowana (znajdująca się w pierwszym stadium wrzenia) obniża jedynie ekstraktywność herbaty, nie przyczyniając się do znaczącego pogorszenia jakości herbaty.
Pamiętać należy, że nie wolno kilkakrotnie gotować tej samej wody, gdyż herbata zalana taką wodą w znacznym stopniu straci swój smak i aromat.

Dawkowanie herbaty

Bardzo ważne jest odpowiednie dawkowanie suszu, gdyż to właśnie od jego ilości zależeć będzie smak naszej herbaty. Nie należy go brać zbyt dużo, gdyż w przypadku zielonych herbat przedawkowanie może ujemnie odbić się na smaku. Ogólna zasada mówi, że wsypuje się jedną łyżeczkę herbaty na jedną filiżankę. Jeśli dysponujemy herbata łamaną to wsypujemy płaską łyżeczkę, jeśli liściastą to wsypujemy czubatą łyżeczkę. Zaparzając herbatę w czajniczku możemy wsypać dodatków jedną łyżeczkę suszu.

Czajnik

Dobrym zwyczajem jest parzenie herbaty w czajniczkach. Należy jednak pamiętać aby przed zalaniem herbaty czajniczek podgrzać wlewając do niego na kilka chwil gorącą wodę aby podgrzać jego wnętrze. Gorącą wodę wylewamy, wsypujemy herbatę i ponownie zalewamy ją wodą o odpowiedniej temperaturze. Do parzenia herbaty nadają się czajniczki ze wszystkich materiałów, z wyjątkiem plastikowych i ceramicznych, które mogą zmieniać smak herbaty. Bardzo ważny jest kształt i wielkość czajniczka w którym przygotowywany ma być napar. Najlepsze są czajniczki okrągłe i pękate, które pozwalają na swobodne rozwijanie się liści herbaty podczas zaparzania.

Przydatne akcesoria

W specjalistycznych sklepach a także w hipermarketach, dostępnych jest szereg akcesoriów przydatnych przy parzeniu herbaty. Często pomagają prawidłowo zaparzyć herbatę i wydobyć z niej pełnię smaku i aromatu.

sitko - w przypadku sitka obowiązuje zasada - im większe, tym lepsze. W dużym sitku liście mogą się lepiej rozwinąć, dzięki czemu woda dobrze wypłucze z nich smak i aromat.
Zaparzacze - przeznaczone są do zawieszania w czajniczku. Polecane są jedynie duże, gdyż w małych herbata ma zbyt mało miejsca aby się rozwinąć, przez co woda nie może ich dokładnie wypłukać.
Podgrzewacze - służą do stawiania na nich czajników z herbatą. Dzięki nim, napar herbaciany utrzymuję odpowiednią temperaturę. Należy uważać aby nie stawiać na podgrzewaczach pustych czajniczków, gdyż może to spowodować ich pęknięcie.

Zalewanie i czas naciągania

Temperatura wody którą zalewa się herbatę zależy od rodzaju przygotowywanej herbaty. Herbatę czarną zalewamy wodą o temperaturze ok. 95 °C, zieloną i białą wodą o temperaturze ok. 75 °C. Niektóre gatunki zielonych herbat wymagają wody o nieco wyższej temperaturze.
Również czas nasiąkania bezpośrednio zależy od rodzaju herbaty. Ogólną zasadą jest, że herbatę parzy się od 3 do 5 min. W zależności od czasu zaparzania herbaty, gotowy napar może w różny sposób oddziaływać na organizm człowieka. W pierwszych 3 minutach ma on działanie pobudzające, przechodzą do niego alkaloidy, głównie teina. W następnych minutach do naparu przechodzą związki garbnikowe, głównie tanina mająca działanie uspokajające. Przy długim zaparzaniu herbaty często gorzknieją.

Jak podawać

Herbata powinna być podawana w odpowiednich naczyniach. Obok tak bardzo popularnych szklanek poleca się porcelanowe filiżanki, które od wielu wieków towarzyszyły najlepszym herbatom świata i uważane są przez znawców za najlepszych towarzyszy herbacianego naparu.

Co jeszcze warto wiedzieć